Z najnowszego badania Instytutu Badań Rynkowych i Społecznych IBRiS dla Polskiej Agencji Prasowej, przeprowadzonego w styczniu 2026 roku, wynika, że sympatia Polaków wobec innych narodów pozostaje zróżnicowana i w wielu przypadkach zmieniła się w porównaniu z poprzednim pomiarem z października 2023 roku.
Sąsiedzi oceniani najbardziej pozytywnie, Rosjanie na przeciwnym biegunie
Niezmiennie najbardziej pozytywnie postrzegani są sami Polacy (79 proc.), chociaż i tutaj odnotowano spadek o 8 pkt procentowych. Wysoki wskaźnik ocen pozytywnych pojawia się również w przypadku najbliższych sąsiadów: Czechów (65 proc.), Słowaków (63 proc.) i Litwinów (59 proc.). Poza gronem sąsiadów, wysoki poziom sympatii dotyczy także kilku innych narodowości. Duńczycy, Finowie i Szwedzi uzyskują po ok. 59–60 proc. ocen pozytywnych, przy relatywnie niskim odsetku deklaracji negatywnych. Podobny poziom sympatii notowany jest również wobec Japończyków (60 proc.).
Na przeciwnym biegunie pozostają Rosjanie. Negatywne nastawienie wobec tej narodowości utrzymuje się na wyraźnie wysokim poziomie – 57 proc. w 2026 roku wobec 56 proc. w 2023 roku. Widoczny jest także wzrost nieufności wobec Ukraińców. Odsetek ocen negatywnych wzrósł z 20 do 27 proc., przy jednoczesnym spadku ocen pozytywnych, co może odzwierciedlać narastające zmęczenie tematem wojny i jej długofalowymi skutkami.
Spadek sympatii do Amerykanów i inne zmiany
Największy spadek sympatii dotyczy jednak Amerykanów. Odsetek ocen pozytywnych obniżył się z 72 proc. w 2023 roku do 49 proc. w styczniu 2026 roku, przy jednoczesnym wzroście ocen negatywnych z 2 do 11 proc. Taki rozkład odpowiedzi może świadczyć o osłabieniu jednoznacznie proamerykańskich nastrojów i przejściu w stronę bardziej zdystansowanych ocen. Wyraźna zmiana nastąpiła również w przypadku Żydów, wobec których odsetek ocen pozytywnych spadł z 39 do 24 proc., a negatywnych wzrósł z 20 do 30 proc. Z kolei w odniesieniu do Arabów wyniki badania pokazują wyraźną poprawę nastrojów – pozytywne oceny wzrosły z 23 do 30 proc., a negatywne spadły z 41 do 25 proc.
Na uwagę zasługują również zmiany w postrzeganiu Chińczyków. W 2026 roku rośnie odsetek ocen pozytywnych (41 proc. wobec 30 proc. w 2023 roku), przy jednoczesnym spadku ocen negatywnych. Jednocześnie, aż połowa badanych deklaruje wobec tej narodowości postawę obojętną, co sugeruje, że Chiny coraz częściej postrzegane są przez Polaków nie w kategoriach emocjonalnych, lecz jako istotny gracz gospodarczy i polityczny.
Porównując wyniki z 2023 i 2026 roku zauważamy, że sympatie narodowościowe Polaków przestają być trwałe i oczywiste. Coraz częściej stają się zależne od bieżących wydarzeń politycznych oraz narracji obecnych w debacie publicznej.
Badanie zostało przeprowadzone w dniach 30 -31 stycznia 2026 roku na reprezentatywnej grupie 1067 dorosłych Polaków, metodą CATI. Badanie porównawcze zostało przeprowadzone 27-28 października 2023 roku na próbie 1100 dorosłych Polaków.
